In het UMC Utrecht onderging de operazanger Ambrož Bajec‑Lapajne een bijzondere hersenoperatie. Hij bleef wakker en zingend terwijl chirurgen een tumor bij zijn hersenstam verwijderden. Dit was bijzonder, maar het had een duidelijke medische reden: de operatie moest veilig en precies gebeuren.
Waarom zingen essentieel was
De tumor lag vlakbij de hersenstam, het deel van de hersenen dat ademhaling, hartslag en andere vitale functies regelt. Als dit gebied beschadigd wordt, kan dat levensgevaarlijk zijn.
Wat doet de hersenstam?
De hersenstam regelt belangrijke functies die je niet bewust hoeft te doen, zoals:
- Ademhaling – stuur je ademhalingsspieren aan, ook als je slaapt.
- Hartslag – het zorgt dat je hart klopt en je bloed blijft stromen.
- Bloeddruk – het past de druk aan bij beweging of inspanning.
- Reflexen – zoals slikken, niezen en hoesten.
Je hersenstam is dus het centrale stuur van je autonome zenuwstelsel. Zonder goed werkende hersenstam kan je lichaam deze functies niet zelfstandig regelen.
Tijdens de operatie gaven de chirurgen elektrische prikkels aan het hersenweefsel:
- Gezond weefsel reageert, tumorweefsel niet.
- Als de ademhaling hapert of stopt, weet de chirurg dat dit gebied vitaal is en niet mag worden aangeraakt.
- Tumorweefsel reageert niet op de prikkels, waardoor het duidelijk is welk weefsel veilig verwijderd kan worden.
Hoe de operatie verliep
Ambrož lag op de operatietafel, terwijl hij een paar coupletten van Schubert zong.
Tegelijkertijd werden kleine elektrische prikkels gegeven aan het weefsel bij de hersenstam.
Op een moment veranderde zijn ademhaling plotseling. Dat was een directe aanwijzing voor de chirurg: hier mag niet gesneden worden. Zo konden de artsen veilig de tumor verwijderen, terwijl vitale functies behouden bleven.
Waarom dit fascinerend is
- Het is bijzonder dat iemand kan zingen en ademen terwijl de chirurg zo dicht bij de hersenstam werkt.
- Iedere beweging/prikkeling van het weefsel kan directe invloed hebben op vitale functies.
- De operatie laat zien hoe precisie en realtime feedback van de patiënt levensreddend kan zijn.
Dankzij deze methode kon Ambrož zijn leven en stem behouden, een indrukwekkend voorbeeld van moderne neurochirurgie.
